Opvliegers zijn voor veel vrouwen één van de meest herkenbare en tegelijk meest ontregelende klachten in de overgang. Ze kunnen je overvallen tijdens een gesprek, ’s nachts wakker maken badend in het zweet of ervoor zorgen dat je je ineens totaal niet meer jezelf voelt.
Wat het extra lastig maakt, is dat opvliegers vaak onvoorspelbaar zijn. De ene dag heb je er nauwelijks last van en de volgende dag lijkt je lichaam continu in de hoogste stand te staan. Veel vrouwen vragen zich af: waarom gebeurt dit, waarom heb ik er zoveel last van en kan ik hier zelf iets aan doen?
In dit artikel neem ik je mee in wat opvliegers precies zijn, waar ze vandaan komen en – minstens zo belangrijk – wat je zelf kunt doen om ze minder heftig te maken.
Wat zijn opvliegers precies?
Een opvlieger is een plotselinge warmte-aanval die meestal begint in het gezicht, de hals en de borst en zich vervolgens door het lichaam verspreidt. Vaak gaat dit gepaard met roodheid, zweten, hartkloppingen en soms een licht gevoel in het hoofd.
Een opvlieger duurt meestal enkele seconden tot een paar minuten, maar kan ook langer aanhouden. Ze ontstaan doordat het temperatuurregelcentrum in de hersenen gevoeliger wordt voor kleine schommelingen, vooral als gevolg van hormonale veranderingen.
Opvliegers komen zowel overdag als ’s nachts voor. Veel vrouwen worden ’s nachts wakker, badend in het zweet. Dit nachtzweten kan een grote impact hebben op de slaapkwaliteit en daarmee op energie, stemming en stress overdag.
Waar komen opvliegers door?
Tijdens de overgang verandert je hormoonbalans. De aanmaak van het hormoon oestrogeen neemt af. Dit hormoon speelt onder andere een belangrijke rol in de regulatie van je lichaamstemperatuur.
Door de daling van oestrogeen raakt het temperatuurcentrum in de hersenen sneller uit balans. Het lichaam reageert dan al op hele kleine veranderingen alsof er sprake is van oververhitting. Als reactie hierop zetten de bloedvaten in de huid zich open, waardoor je rood wordt en begint te zweten.
Het lastige is dat je lichaam op dat moment helemaal niet écht oververhit is. Toch geeft het brein dat signaal wel af. Zo ontstaan opvliegers en nachtzweten.
Wanneer kun je last krijgen van opvliegers?
Opvliegers komen het meest voor tijdens de perimenopauze en de menopauze. De perimenopauze kan al beginnen rond het 35e tot 40e levensjaar. Vanaf dat moment begint de oestrogeenproductie langzaam te dalen en kan het lichaam de temperatuur minder stabiel houden.
Sommige vrouwen krijgen pas klachten rond hun laatste menstruatie (gemiddeld rond de 51 jaar), terwijl anderen al jaren eerder symptomen ervaren. Ook na de menopauze kunnen opvliegers nog enkele jaren aanhouden.
Waarom heeft de één er meer last van dan de ander?
Niet elke vrouw reageert hetzelfde op hormonale veranderingen. Factoren zoals genetische aanleg, leefstijl, stressniveau, slaapkwaliteit en voeding spelen allemaal een rol.
Daarnaast zijn ook de darmen en de lever belangrijk. Deze organen zijn betrokken bij de afbraak en afvoer van hormonen. Wanneer dit proces niet optimaal verloopt, kunnen hormonale schommelingen sterker worden gevoeld en klachten toenemen.
Welke rol speelt stress?
Stress heeft een grote invloed op opvliegers. Bij langdurige stress stijgt het stresshormoon cortisol. Dit verstoort de balans tussen oestrogeen en progesteron en maakt het zenuwstelsel gevoeliger voor prikkels.
Veel vrouwen merken dat hun opvliegers toenemen in drukke periodes of wanneer ze slecht slapen. Het lichaam staat dan continu in een ‘aan-stand’, waardoor het temperatuurcentrum sneller reageert.
Wat kun je doen om opvliegers minder heftig te maken?
Hoewel je een opvlieger niet zomaar kunt stoppen zodra hij begint, kun je wel veel doen om ze minder heftig en minder frequent te maken.
Kleding en omgeving
Draag laagjes en kies bij voorkeur voor kleding van katoen. Katoen neemt zweet goed op en laat het verdampen. Door laagjes te dragen kun je tijdens een opvlieger snel iets uittrekken, waardoor je lichaam sneller afkoelt.
Ook tijdens het slapen zijn katoenen lakens aan te raden, omdat ze vocht beter opnemen dan synthetische materialen. Frisse lucht helpt eveneens: zet een raam open of ga even naar buiten als je een opvlieger voelt opkomen. Een waaier kan daarnaast praktisch zijn om jezelf snel af te koelen.
Leefstijl en beweging
Een gezonde leefstijl maakt een groot verschil. Regelmatig bewegen helpt de doorbloeding, ondersteunt de hormoonbalans en verlaagt stress. Je hoeft het niet ingewikkeld te maken: dagelijks minimaal 30 minuten bewegen is al effectief.
Wist je dat na elke maaltijd tien minuten wandelen de spijsvertering ondersteunt en helpt om bloedsuikerschommelingen te voorkomen? Dit kan indirect ook bijdragen aan minder opvliegers.
Alcohol, roken en prikkelende voeding
Alcohol kan opvliegers verergeren, vooral het nachtzweten en de kwaliteit van je slaap. Minder of geen alcohol drinken zorgt bij veel vrouwen voor merkbaar minder klachten.
Ook pittig en sterk gekruid eten kan opvliegers triggeren. Warme dranken kunnen bij sommige vrouwen eveneens een opvlieger uitlokken. Merk je dat dit bij jou het geval is, dan is het verstandig deze tijdelijk te laten staan.
Roken is een bekende verergerende factor bij opvliegers. Stoppen met roken kan de klachten verminderen en heeft uiteraard ook veel andere gezondheidsvoordelen.
Voeding: hormoonproof eten
Voeding speelt een belangrijke rol bij hormonale klachten. Vermijd voedingsmiddelen die opvliegers kunnen triggeren, zoals cafeïne, alcohol en pittig eten.
Kies zoveel mogelijk voor een hormoonproof voedingspatroon met:
- Voldoende eiwitten bij elke maaltijd
- Gezonde vetten (olijfolie, avocado, noten, zaden)
- Beperkte (snelle) koolhydraten
- Voldoende water drinken
Zorg daarnaast voor:
- 350–500 gram groenten per dag
- twee stuks fruit
- een handje noten
Dit helpt om je bloedsuiker stabiel te houden en ondersteunt je lichaam in hormonale balans.
Gerichte ondersteuning bij opvliegers
Voeding en leefstijl vormen altijd de basis bij het verminderen van opvliegers en andere klachten tijdens de overgang. Maar eerlijk is eerlijk: in de overgang is die basis meestal niet genoeg. Zeker wanneer stress langdurig aanwezig is geweest, de darmen uit balans zijn geraakt of het lichaam al langere tijd over zijn grenzen is gegaan. Als hormooncoach zie ik dat veel vrouwen baat hebben bij gerichte, natuurlijke ondersteuning die het lichaam helpt weer tot rust te komen.
Ondersteuning overdag en ’s nachts: Day & Night Drops
Wat bij veel vrouwen met opvliegers opvalt, is dat hun lichaam continu ‘aan’ staat. Overdag moeite met energie vasthouden en focus, en ’s nachts onrust, slecht slapen of nachtzweten. De Day & Night Drops zijn ontwikkeld om precies dát patroon te ondersteunen.
De Day Drops helpen overdag bij:
- het ondersteunen van een stabiele bloedsuikerspiegel
- het verminderen van energiedips en cravings
- meer focus en mentale helderheid
Een stabiele bloedsuiker en minder stressprikkels zorgen ervoor dat het zenuwstelsel rustiger blijft, wat direct invloed kan hebben op de intensiteit van opvliegers.
De Night Drops richten zich juist op:
- ontspanning van het zenuwstelsel
- het verlagen van cortisol (het stresshormoon)
- diepere, herstellende slaap
Goede slaap is essentieel in de overgang. Tijdens de nacht herstellen je hormonen, daalt je stressniveau en krijgt je lichaam de kans om te resetten. Veel vrouwen merken dat opvliegers vooral ’s nachts verminderen wanneer de slaapkwaliteit verbetert.
De rol van je darmen: Culturiixx
Wat vaak wordt onderschat bij overgangsklachten, is de rol van de darmen. Je darmen zijn niet alleen verantwoordelijk voor de opname van voedingsstoffen, maar spelen ook een belangrijke rol bij de afbraak en afvoer van hormonen. Wanneer de darmflora uit balans is, kan dit hormonale klachten zoals opvliegers verergeren.
Culturiixx ondersteunt:
- een gezonde darmflora
- de opname van vitamines en mineralen
- de natuurlijke ontgifting van het lichaam
Een goed werkend darmstelsel zorgt ervoor dat overtollige hormonen en afvalstoffen beter worden afgevoerd, wat kan bijdragen aan meer hormonale stabiliteit en minder schommelingen.
Waarom deze ondersteuning zo goed past bij opvliegers
Opvliegers zijn zelden een losstaand probleem. Ze zijn vaak het gevolg van een samenspel tussen hormonale veranderingen, stressbelasting, bloedsuikerschommelingen, slaaptekort en darmgezondheid. Door niet alleen symptomen te onderdrukken, maar het lichaam op meerdere niveaus te ondersteunen, ontstaat er ruimte voor herstel.
Wat ik belangrijk vind om te benadrukken: dit zijn geen snelle oplossingen of ‘wondermiddelen’. Ze werken het beste in combinatie met gezonde voeding, voldoende beweging en aandacht voor rust en ontspanning. Juist die combinatie maakt het verschil.
Wil je weten of deze ondersteuning past bij jouw situatie en klachten, dan kijk ik graag met je mee. Geen standaardadvies, maar afgestemd op jouw lichaam en jouw overgangsfase.
Dit is ook leuk om te lezen
- 10 signalen dat je hormonen uit balans zijn en wat je wél helpt
- Overgang en buikvet: oorzaak, hormonen en oplossingen voor vrouwen 35+
- Waarom je vezels alleen uit planten haalt
Volg jij ons al op Instagram?